[Translated originally from the Sanskrit Sarvāstivāda Madhyamāgama to Classical Chinese by a team led by Sarvāstivāda scholar Gautama Saṃghadeva of Kāśmīra in 398CE.
Translated from the Chinese Taisho Tripiṭaka back to Sanskrit by Ramakrishnan Suryanarayanan in 2024-26.]
madhyamāgame'dbhutadharmavarge hastakagṛhapatisūtraṃ daśamam .
evaṃ mayā śrutam . ekasmin samaye bhagavānaṭavyāṃ viharati smāgrāṭave vane .
tasmin samaye bhagavānbhikṣūnāmantrayata — hastakasya gṛhapateraṣṭāvadbhutadharmāḥ saṃvidyante . katame'ṣṭau ? hastako gṛhapatiralpecchaḥ śrāddho hrīmānapatrāpyārabdhavīryaḥ smṛtimānsamāhitaḥ prajñāvāṃśca .
hastako gṛhapatiralpeccha iti tatkasya hetoḥ ? hastako gṛhapatiḥ svayamalpeccho na tu parāñjñāpayitumicchatyahamalpecchaḥ śrāddho hrīmānapatrāpyārabdhavīryaḥ smṛtimānsamāhitaḥ prajñāvāniti, hastako gṛhapatiḥ svayamprajñāvānna tu parāñjñāpayitumicchatyahamprajñāvāniti . tasmāddhetorucyate hastako gṛhapatiralpeccha iti .
hastako gṛhapatiḥ śrāddha iti tatkasya hetoḥ ? hastako gṛhapatiḥ śrāddho bhavati . tathāgate'sya śraddhā niviṣṭā bhavati mūlajātā pratiṣṭhitā dṛḍhāsaṃhāryā śramaṇena vā brāhmaṇena vā devena vā māreṇa vā brahmaṇā vā kenacidvā punarloke . tasmāddhetorucyate hastako gṛhapatiḥ śrāddha iti .
hastako gṛhapatirhrīmāniti tatkasya hetoḥ ? hastako gṛhapatiḥ hrīmānbhavati hrītavyaṃ hriyate, hriyate pāpakairakuśalairdharmaiḥ saṃkleśikaiḥ paunarbhavikairduḥkhavipākairāyatyāṃ saṃsāramūlabhūtaiḥ . tasmāddhetorucyate hastako gṛhapatirhrīmāniti .
hastako gṛhapatirapatrāpīti tatkasya hetoḥ ? hastako gṛhapatirapatrāpī bhavatyapatraptavyenāpatrapate, apatrapate pāpakairakuśalairdharmaiḥ saṃkleśikaiḥ paunarbhavikairduḥkhavipākairāyatyāṃ saṃsāramūlabhūtaiḥ . tasmāddhetorucyate hastako gṛhapatirapatrāpīti .
hastako gṛhapatirārabdhavīrya iti tatkasya hetoḥ ? hastako gṛhapatirārabdhavīryo viharatyakuśalānāṃ dharmāṇāṃ prahāṇāya kuśalānāṃ dharmāṇāṃ bhāvanāyai sthāmavāndṛḍhaparākramaḥ kuśaleṣu dharmeṣvanikṣiptadhuraḥ . tasmāddhetorucyate hastako gṛhapatirārabdhavīrya iti .
hastako gṛhapatiḥ smṛtimāniti tatkasya hetoḥ ? hastako gṛhapatiradhyātmaṃ kāye kāyānupaśyī viharatyadhyātmaṃ vedanāsu vedanānupaśyī citte cittānupaśyī dharmeṣu dharmānupaśyī viharati . tasmāddhetorucyate hastako gṛhapatiḥ smṛtimāniti .
hastako gṛhapatiḥ samāhita iti tatkasya hetoḥ ? hastako gṛhapatirvivicyaiva kāmebhyo vivicya pāpakebhyo'kuśalebhyo dharmebhyo yāvaccaturthaṃ dhyānamupasampadya viharati . tasmāddhetorucyate hastako gṛhapatiḥ samāhita iti .
hastako gṛhapatiḥ prajñāvāniti tatkasya hetoḥ ? hastako gṛhapatiḥ prajñāvānbhavatyudayāstagāminyā prajñayā samanvāgata āryayā nairvedhikayā samyagduḥkhakṣayagāminyā . tasmāddhetorucyate hastako gṛhapatiḥ prajñāvāniti . hastakagṛhapateraṣṭāvadbhutadharmāḥ saṃvidyanta iti tasmāddhetorucyate .
idamavocadbhagavān . āttamanasaste bhikṣavo bhagavato bhāṣitamabhyanandan .
hastakagṛhapatisūtraṃ daśamaṃ samāptam